Худаһафиз Озобижон!

Хосә бывон ијән һовон! Бы навони ыштә ермәнијә һәмкоронәдә гыләјним винде Москвадә, әв жыгобызын де ҹури норозијәти карде һоли вотыше: Бәмы диәкә ым тыркә-озорон әмәнышон гырд виро бекардә, егынијән шымә –толышон кутисә: һар вырәдә толышон бәчәвон һан дәшедән, бә ком вырә бәшеш-һежо толышонку бә гәпин. Толышон сәростәдә бә Хәрәбоғи каши семинә тон пегардән. Шымә виндәсәдо бы навони бы барәдәш вотәшбе. Аз жыго бәсә дәшедәм –дамәдә вотыше әј- Русијаку ым жыго чидә, манде Озобижонәдә чокнәје зындәним» Ым чоке ки, – аз огардим вотымеј бәј- шымә мағыл камиши ашишәти виндон, че әнәндә бәмә шивәни ијән бәшмә быә до- домжонику.. Демијән жыго чымы һәмкори ым сыхани мыныш бә думот барде, аз сәростәдә виндыме, ым тыркә озорон һежо иглә чәмәку вотдән, һаҹио. Гылә чи бедә-толышон, гылә каши бә мијон бешедә ижән- толышон сепратәвонон ијән жыго ҹо чијон. Озобижонәдә ысәт бој ым феномени әлеһдә чәмыш гәтә, һәни чәмәкијон гәдә- гәдә бә виндәсәдо бекардән. Дијәкән тимсал бы навони че әлијевон виндәсәдоәдә АТВ канәләдә иглә јолә бәрномә бәчәмә маһнејон ијән рахсон вырәшон доәбе, Лико дастәшон ванг кардәбе, димәкукәш вәшә виндәсәдо вытвож сәрост и саат бә Лики әжијон комплимент вотејәдә зывоныш тилик жәјдәныбе, демијән жыго бәштә гәв и бәжән толыши номыш ныварде. Манде Ликыжон һар ҹурә тарифышон карде. Мәвужи чымы хосә тлышон шымә бы бәрномн тәмшо кардә. Әјән бывтом әмә де веј јолә хахани чә бәрномә маһнејонәдә ды- се гыләмон нишо дој, чокнәј биним шымә ымон виндн. Мәвужи чочин ни- гылә мәһоли барәдә и саат ним бывоти, чәј ғәдимәтику, фәрһәнги бынәку, чәј маһне ијән рахсон нишо быдәј, чеми һоләдә әјо жијә хәлғи барәдә иглә сыхан нывоти һич чәј номи бә зывон нывәј. Ве чочине. Һәмәјсән чочини әве ки, ым шинә зывонә вытовожи, биним иглә һежо әнә кардәбе дештә сырә ыштә дандонон нишо додәбе, че Ликыжон толышә маһне рахси дыләдә гин бәбеј. Жәгонәј аз ногырә мандәним. Быдә чәмәкијон нишо быдән- жәгонәјән һәмәјни зындән, ки-киеј, зындән Лик ым чәмә сәрзәмини Толышстони и вәсләј, һәмәјни зындән, че сәрзәмини әжијон ым пијә мердон бә Озобижон номәдә песохтә кишвәри дәтаспәтишон ни, әвон бәштә Толышстони дәтаспәтишон һесте. Быдә нишо быдән. Манде ым нуәзандә жени дож , бәшмә бывотом. Чымы хосә бывон ијән һовон, бәј мандә, биним кәјнә мардәкәс ыштә марде барәдә пезышкику сәһе зындә, витдә дылыше маштәво сардонә души жинтон дәшу. Һәмә зындән чыми фојдәш ни, . һәмә зындән ым нохәши кој тикәјән бә бевәҹи бәбај, манде ижән бино кардән шој- вој карде, һәмәјсән веј шој- во быкә нохәшин ыштән бедә…. Һа чымы шинәлијон, чокнәј аз бәшмә чәмә навонәни бәрномонәдәмон вотәмбе, Озобижони ружон де ангыштә ашмадә бедән һәни. Һичи комәг әкәни- нә сардонә душ, нәән маштәво витеј.Бы барәдә аз һич фамедәним. Аз быми пештыпурим. Аз ысәт чәмә хәлғи барәдә фамедәм. Аз вәомәјон барәдә фамедәм.Аз бә барәдә фамедәм, әмә чокнәј ыштә дәвләти обәномон, чәмә вәдә чичон мандән, биним әј бәпе быкәмон ым ко сә быгәто.. Һостон әбыни, аз зындәм, бә хосијән иминә соронәдә.. Че әзоби бино һежо дож додә, мандә әвон ве јолә импулсон додән, јолә енержи додән бо нуә гылә бә мијон бешеј. Һич шәкым нијо , ым нуә гылә, бәнәј Рустәм Зали бәбеј, бәнәј меҹузи, елмигывори. Әжом һесте мыни милләти бәпе гәтејәдә гынокор мәзынән! Аз че жыго чијонку дијәром, аз бәжәни бы барәдәм вотәмбе. Аз реалистим, бәнәј реалисти , бәшмә вотдәм, чәмә дәвләт меҹузә дәвләт бәбе. Дијәкән бәвиндејон! Аз чокнәј шымә зындон, дештә кардә кој ријә, чокнә бәвотен, ве вахтон де ҹурбәҹурә алимон, интелектуалон виндемон кардәм… Навони де дастә алимон кардә гәпәдә, биним кәјнә аз толыши һымыҹыми ыштә виндеј барәдә сыханым ож карде, әјо быкәсонәдә и хонәхо сыре- сыре вотыше: Һа диәкән бәмәку пантоләштиән һестебән. Аз тадибәсә огардим бәјым воте: Гуш быдән, әмә пантыркәти барәдә зындәмон, паниранистәти барәдә зындәмон, манде пантолышәти барәдә иминә бәжәне мәсдәмон. Пантоләшәти чиче жыго? Пани гылә хәлғи барәдә чокнәј бәпе око быдәј, биним се- чо милјон ашмардышон һесте, һәмән ыштә дәвләтмәдорәтику мәрһумин. –«Гырә мәкә чымы хосәли, аз бәшты пәри гыниејым пидәныбе! Навсыхан пан –һежо бевәҹә мәно додәни. Сојәш әве ки, әвышон де пантырки вотә чәми хәробышон кардә, биним һежо де тумәбырәти ассосасијадәј. Сәростәдә ысәт бој, де жыго лексема ве чокә фамемонон око дој бәбен. Тимсал паниронистәти. Чиче паниронистәти? Ым гырд – фәрһәнги- сивилизасија фамемоне, һуманитаринә хәлғон һәндәвәри онеј овардә, биним әвон һмә ирони зывонондә гәп жәјдән. Сә беше- шеј. Манде пантолышәти чымы фамемонәдә дамәдә бинош карде ым алими, ым че етноси иҹонәтиеј, биним бәнәј фанати ыштә мәхсәди ријәсә шејро бә иҹо гырдә быән. Аз ыми бәрмалә виндәм. Ты һич мужнәлонә виндә?- парсәше әј. Һа аз огардим бәјым воте- чанд бәжән. Аз һежо пассионарә етносон , биним чәвонәдә гыләјән толышонин , бәнәј мужнә лонә тимсали зындәм. Бочи? Чумчыко мужнәлонә тәбиәтәдә гырд сәрисоф онәбә системе. Әвон гыләбәгылә һәмәјни ыштә кој чок зындән, һар гыләјни дештә схема һәшедә, һәмә бо иглә кој һәшедән. Һәмән мужнәлонә кәфәнәрыт карде бедәни. Деј мужнәһардә һырс ыми бәсә варде зындәни. Беши бә Толышстони бандон сә , чәјо тәмшо быкә бәштә сәрзәмини де виноки. Ты чич бәвиндеш? Че идеја дыләдә пеғылғә одәмон, биним ыштәни бә һар вырә жәјдән, бә һәшин, дылышоне бәштә мәхсәди бырәсон. Кали бәжән гәвәтасыбән быкон дејәнды, әвән дим- димијәдә. Дыләдә әвон һәмә ијин. Толышон- бинош кардә дамәдә демы тасыбәкә воте- ым чочинә , гыләвыжнијә организме, жәголи бәмы һич кәјнә раст омәни, бә хосијән чәмә регионәдә. Һа ысәт диәкән че шәбәкәјнә сунонку – че асоссиативинә рәвимонику гырд фојдәнинә фајәдә гәп жәј бәбе. Аз деј бә семинаронәдә һәмшәм биним конҹо жыго сунон чәмон тазисә нодән. Дијәкә аз бәшмә бәрмалә бәвотем.- толышон ымон бәнәј гылә корәтәни онемонин. Әвон һәмә дејәнды ангылин- пидә Толышсионәдә быбун, пидә чәврәку бә кәно. Бәжәни бандонәдә гылә дијәроә диәдә дәшим бә гылә пијәмерди со бо оманде, әј бинош карде бәмыку чымы гылә чымы дусти Германијадә еһандемони барәдә парсе. Әв деј әјән зындәбеки, чәј бы незонәдә нәвән омә бә дынјо. Аз парседәм» шымә дәјон ошнәтијон һесте, әв шымә незә одәме? Пијәмерди ҹәвобыш дој,-Неј. Бәвәдә шымә че конҹо ымони һәмә зындәјон? Әј зывелә сырәш кардн. Толышон игләлијә хәлғин, биним кәјнә ыштә зәмино бешејәдәј, ыштә ангыләти һич кәјнә дәј гин кардәни. Әвон һежо ыштә зәминәдә жидән- биним сәростәдә быбу ым , ја виртуал быбу. Әве кәјнә Русијадә толышон диспорәку вотәдәј ја гыләј ҹо вырәдә, аз ыми шәрти ғәбул кардәм. Биним чокнәј бо толошон диаспора ни, толышон иглә Толышстонәдә жидән. Диәкә ым меҹузәј- озик омәј алим чәјо тамыш жәј. Чәјо бәмы ерәхе һоләдә ыштә гәпыш орохнише, һа дијәкә чымы хосәли, дијәкә бы жыго гылә чанд милјонә хәлғи, бә толышон вә гылә пан навсыхани пеғандош, ым жәгонәј әбыни, бәмы бовә быкә, чымыку гырә мәкә. Чыми вәјнә ты бәпе ыштәни пекырни деми! Һа дијәкән чымы хосә бывон ијән һовон, и кәрән дијәкән чәмә барәдә ҹокәсон чич фамедән! Жыго бешедәки әмә сәростәдә гыләвыжнијә хәлғимон. Манде бәдбәхтәтику әмә ыштән ыми, ыштә зыбудәти осәмедәнимон. Әмә ыштә чиче хыванд беј бәсә дәшедәнимон. Манде Шык бә Хыдо чымон һәмә дыләдә әмә ко кардәмон, һәшедәмон, офәједәмон. Офәјемон- ым толышон сәр миже. Сәрости бывотом, аз зындәм, чымы хәлғ чиче- хәлғи ҹанговәрә дастәј, аз давардә бәрномәдә бы барәдәмән вотәмбе. Биним чокнәј әмә совы быми ижән бәнәј быми ҹо чијонәдә сәрсофә ко кардә бәнәј гылә андомимон- фамә ныбим. Һа ысәтән бој сәнибәтон огардәмон че Кафгази нохәшинисә, мылхәс че песохтә кишвәр де песохтә Озобижони номи дәвләтисә. Дијәкәнән чымы шинәлијон, әмә толышон, ыштә сәрзәмин Толышстонымон де болы- пурә овнонымон һесте, ыштәнән пенә фајәдә сәрыштәнинимон, һәмән де гирәвәш сә- быныш ныбә хәлғи беј һоләдә, бәпе че кучкардәјон отови жинтоно быжијәмон, биним чәмә сәрзәминышон гәтым кардә? Әмә бәпе һежо де тарсоә чәши бы кучәкәјон ерхәмон, бәчәвон мырдолә һукмәти, ыштә зывонәдә нә һанде, нән әј гылә вырәдә омуте гирәвә ныбе һоләдә, ыштә һукмәти иниститутонымон ныбеј ијән фәрһәнги мәрәногонәмон ныбеј, тәһсил ијән елми вырон ныбеј һоләдә? Детобә кәјнә әмә бәпе быми тов бәһәмон? Озобижон бо марде нохәше. Чы песохтә кишвәри ружон де ангыштә ашмардә бедән. Ки бәшмә чич бывото, бовә мәкәнән! Һич кәс чы вәһәми Нысо Гафгази андомәдә огәтејәдә марағин ни. Озобижони Республика – орәхнә республикај биним ССРИ- миниимперијаку мерыс мандә, әв бәпе педәјо, гин быбу. Әмә ысәт бәпе ыштә барәдә быфамәмон. Әмә бәпе ве чочәш, оғо быбәмон. Әмә бәпе де шәви, де ружи ко быкәмон, быһәшәмон, быдә ым тарихи ғәзијә пенә фајәдә пишвоз карде бызынәмон. Әмә бәпе че былхи орәхи де хошәти нави нез, рә быкәмон, мылхәс Толышстони Республика. Демијән жыго әмә бәпе ымруж ыштән боштә че барзо бывотәмон Худаһафиз Озобижон, чумчыко әмә чанәдә ыми бывотәмон, чәмә ноҹә әнәндә рә бә ҹо бомеј. Һа дијәкән аз де барзә ванги ысәт бәвотем Худаһафиз Озобижон! Хошбәхт быбән. Быжи Толышстон!